Halil Paşa’nın Edebiyatla Diyaloğu
Araba Sevdası’ndan Süvari’ye

Konuşma

25 Haziran 2026 / 18.30

Pera Müzesi, Suyun Kıyısında: Halil Paşa’nın Yaşamı ve Sanatı sergisi kapsamında küratör Özlem İnay Erten ve sanat tarihçisi Pelin Şahin Tekinalp ile Halil Paşa’nın edebiyat dünyasıyla kurduğu ilişkileri odağına alan bir konuşmaya ev sahipliği yapıyor.

Türk edebiyat tarihinin ilk realist ve resimli romanı kabul edilen Recâizâde Mahmud Ekrem’in Araba Sevdası için Halil Paşa’nın hazırladığı illüstrasyonlar ile Süvari tablosu üzerine kaleme alınan metin üzerinden geç Osmanlı döneminde resim ve edebiyat arasındaki etkileşimi ele alan konuşmada, görsel anlatı ile edebî temsil arasındaki ilişki ve modernleşme deneyiminin görsel yansımaları tartışmaya açılıyor.

Etkinlikte ayrıca Halil Paşa’nın Servet-i Fünûn çevresiyle kurduğu ilişkiler, dönemin kültür ve sanat ortamındaki konumu ve üretimini şekillendiren entelektüel çevrelerle olan bağları değerlendiriliyor. Sanatçının aile arşivinde yer alan ve ilk kez sergilenen Araba Sevdası desen çalışmaları ise üretim sürecine ve görsel anlatım diline ışık tutan örnekler olarak ele alınıyor.

Pera Müzesi Oditoryumu’nda gerçekleşecek etkinlik ücretsizdir. Rezervasyon alınmamaktadır.

Özlem İnay Erten Hakkında
1980 yılında İsviçre’de doğdu. Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Sanat Tarihi Bölümü’nde lisans, yüksek lisans ve doktora eğitimini tamamladı.

2013–2021 yılları arasında farklı dönemlerde Işık Üniversitesi, Kültür Üniversitesi ve Altınbaş Üniversitesi’nde yarı zamanlı olarak sanat tarihi, çağdaş sanat ve sanat yönetimi alanlarında dersler verdi. 2005 yılından bu yana basılı ve dijital mecralarda 200’e yakın makale ve söyleşisi yayımlanan Erten, 2010–2015 yılları arasında Cumhuriyet Gazetesi’nde sanat yazıları kaleme aldı. Çeşitli sanat kitapları ve sergi kataloglarında yazar ve editör olarak yer aldı. Şişli’de Bir Konak ve Mimar Giulio Mongeri (2016), Bana Sanat Nedir Dersen? (2017), Ressam Hüseyin Zekâî Paşa ve Mübeccel Hazineler (2018) ve Hayal Fanusu: Dr. Şükrü Bozluolçay Koleksiyonu (2022) başlıca kitapları arasındadır.

2010–2014 yılları arasında Demsa Koleksiyonu’nda sanat danışmanı olarak görev yapan Erten, koleksiyonun müzeleşmesine yönelik uluslararası mimarlık ve müze danışmanlığı süreçlerinde yer aldı. 2014–2024 yılları arasında Bozlu Art Project’te küratör ve proje yöneticisi olarak çalıştı; aynı zamanda Bozlu Sanat Yayınları’nın editörlüğünü üstlendi. Bu süre zarfında Fahrelnissa Zeid, Cihat Burak, Ali Teoman Germaner ve Neş’e Erdok gibi sanatçıların sergilerinin de aralarında bulunduğu 80’e yakın serginin küratöryel sürecinde yer aldı.

2024 yılından bu yana yazınsal ve küratoryal alandaki çalışmalarını bağımsız olarak sürdürmektedir.

Dr. Pelin Şahin Tekinalp Hakkında
Doçent Doktor Pelin Şahin Tekinalp, 1988 yılında Hacettepe Üniversitesi Arkeoloji ve Sanat Tarihi Bölümü'nden mezun oldu. Ardından Hacettepe Üniversitesi Sanat Tarihi Bölümü'nde yüksek lisans ve doktora eğitimini tamamladı. 1997 yılında mezun olduğu üniversitede çalışmaya başladı ve hâlen aynı bölümde öğretim üyesi olarak görev yapmaktadır.  İki dönem ASTAD Anadolu Sanat Tarihçileri Derneği başkanlığı yaptıktan sonra hâlen HÜTKAM Hacettepe Üniversitesi Tarih ve Kültür Mirası Araştırma Merkezi'nin direktörüdür.

Akademik yayınları ağırlıklı olarak Osmanlı modernleşme dönemi duvar ve tuval resmi konusunda olsa da  kent, mimari, gündelik yaşam konusunda da disiplinler arası etkileşimi dikkate alan çalışmalar yapmaktadır.

Yaklaşık 20 yıldır Rönesans, Barok, Oryantalizm ve özellikle kadın sanatçıların görünürlüğü üzerine yoğunlaşan Tekinalp, Osmanlı Modernleşmesini içeren lisans ve lisansüstü derslerini verip tezler yönetmektedir.

 

Süreli Sergi

Suyun Kıyısında

Osmanlı’dan Cumhuriyet’e uzanan süreçte resim sanatının dönüşümünde önemli bir rol oynayan; asker kökenli bir ressam olarak akademik disiplin ile empresyonist duyarlılığı buluşturan ve Türkiye’de açık hava resmi geleneğinin oluşumuna öncülük eden Halil Paşa’nın yaşamı ve sanatsal üretimine odaklanan sergi, Türkiye’de Batılı anlamda resim sanatının öncülerinden Halil Paşa’nın yaşamındaki bilinmeyen detaylardan sanat eğitimine, ışık ve renk anlayışından desenlerine, manzara ve portre resmi alanındaki ustalığından farklı coğrafyalardaki üretimlerine kadar kapsamlı bir içerik sunuyor.

Suyun Kıyısında

Madame Yevonde: Renk Devrimcisi ve Kadın Bakışının Gücü

Madame Yevonde: Renk Devrimcisi ve Kadın Bakışının Gücü

Madame Yevonde, 1930’ların renkli fotoğraf devrimini başlatan, teknik yenilikleri feminist bir bakışla birleştiren öncü bir isim. Bu yazıda Ortak Duygular: British Council Koleksiyonu’ndan Yapıtlar sergisinde yer alan çalışmalarıyla, kadınların görünürlüğünü yeniden şekillendiren ve fotoğraf tarihinde cesur bir kırılma yaratan Yevonde’nin pratiğine yakından bakıyoruz.

Varna Savaşı

Varna Savaşı

Stani̇sław Chlebowski 1864-1876 yılları arasında İstanbul’da Sultan Abdülaziz’in saray ressamı olarak çalıştı. Abdülaziz de sanatsal yeteneğe sahipti ve Chlebowski’nin yaratıcı sürecine aktif olarak katıldı.

Ressamların Gözünden Osmanlı’da Kadın Giyimi

Ressamların Gözünden Osmanlı’da Kadın Giyimi

Yabancılara kapalı bir dünya olduğundan Harem’deki kadınların yaşantısı batılı ressamların ve sanat tüketicisinin en çok ilgisini çeken konulardan olmuştur.